ใช้แหนเป็ดเป็นอาหารสัตว์

ในแหนเป็ดแห้งมีโปรตีนสูงมากถึง 40-45% ของน้ำหนักตัว ซึ่งสูงกว่าถั่วเหลืองและพืชผักชนิดอื่นหลายเท่า และยังมีกรดอะมิโนและสารอาหารที่จำเป็นได้แก่ธาตุเหล็ก สังกะสี ที่สำคัญคือมีกรดไขมันโอเมกา 3 และวิตามินอีกหลายชนิด สามารถนำไปเป็นอาหารสดหรือผสมกับอาหารเลี้ยงไก่ เป็ด และปลาเพื่อลดต้นทุนได้เลย

ในฟาร์มของเราก็ใช้แหนเป็ดเป็นอาหารหลักเลี้ยงปลานิล และยังใช้เป็นอาหารเสริมเลี้ยงนกกระทา ซึ่งจากการสังเกตุสัตว์ค่อนข้างชอบมาก   และความที่มันทนทานและเพาะเลี้ยงง่าย NASA และนักวิทยาศาสตร์ของไทยก็กำลังศึกษาที่จะใช้เป็นซุปเปอร์ฟู้ดสำหรับมนุษย์ในอนาคตอีกด้วย

แหนเป็ดใช้ทำปุ๋ยอินทรีย์ปรับปรุงดินและบำรุงต้นไม้

แหนเป็ดมีธาตุอาหารสำคัญอย่างไนโตรเจนและฟอสฟอรัสค่อนข้างสูง  จึงนิยมนำไปใช้ในการปรับปรุงดินและบำรุงต้นไม้แบบง่ายๆ ด้วยการทำเป็นปุ๋ยพืชสด โดยนำไปโรยรอบโคนต้นไม้ หรือคลุมหน้าดิน ตัวแหนเป็ดจะค่อยๆ ย่อยสลายและปลดปล่อยไนโตรเจนออกมา อีกทั้งยังช่วยรักษาความชุ่มชื้นให้หน้าดิน แต่ต้องระวังอย่าพูนหนาติดโคนของต้นไม้เกินไป เพราะความร้อนจากการย่อยสลายอาจทำให้รากเน่าได้

นอกจากนั้นแหนเป็ดยังสามารถนำไปตากแห้งทำวัสดุปลูกและทำปุ๋ยหมัก ซึ่งได้ผลดีและเห็นผลเร็วเพราะแหนเป็ดที่ย่อยสลายแล้วจะปลดปล่อยสารอาหารพืชออกมาได้ค่อนข้างไว

ใช้แหนเป็ดบำบัดน้ำเสียและปรับปรุงคุณภาพน้ำ

เป็นที่รับรู้มานานแล้วว่า แหนเป็ดมีคุณสมบัติในการช่วยบำบัดน้ำเสียและปรับปรุงคุณภาพน้ำได้ดี มันจะช่วยดูดซับไนโตรเจนและฟอสฟอรัสรวมถึงสารอินทรีย์ปนเปื้อนในแหล่งน้ำได้ดีมาก อีกทั้งยังช่วยกำจัดโลหะหนักพวกปรอท แคดเมียม และตะกั่วที่ปนเปื้อนในแหล่งน้ำได้ด้วย

ดังนั้นถ้าจะนำแหนเป็ดไปเป็นอาหารสัตว์ แนะนำว่าควรเพาะเลี้ยงเองซึ่งทำได้ง่ายและปลอดภัยกว่าการใช้แหนเป็ดจากแหล่งน้ำธรรมชาติที่ไม่สะอาด

การเพาะเลี้ยงแหนเป็ด

การเพาะเลี้ยงและขยายพันธุ์แหนเป็ดทำได้ง่ายมาก  มันเป็นพืชน้ำที่ทนทานและโตเร็วมาก สามารถเพิ่มจำนวนเป็น 2 เท่าในเวลาเพียงไม่ถึงสัปดาห์  มีวิธีเพาะเลี้ยงแหนเป็ดแบบง่ายๆ ดังนี้

1. การเตรียมภาชนะ ใช้ได้ตั้งแต่กะละมัง ถังพลาสติก บ่อปูน หรือร่องสวนที่มีน้ำนิ่ง แหนเป็ดมีรากสั้น ต้องการน้ำลึกเพียง 5-10 เซนติเมตร ก็พอแล้ว เคล็ดลับโตไวและเพร่พันธุ์เร็วคือต้องเลี้ยงในที่มีแสงแดดรำไรประมาณ 50% หากโดนแดดจัดนานเกินไปใบอาจเหลืองและตายได้
2. การเตรียมน้ำและปุ๋ย แหนเป็ดโตได้ดีในน้ำที่มีธาตุอาหารสูง โดยเฉพาะไนโตรเจนและฟอสฟอรัส เพียงใช้มูลวัวประมาณ 1 กิโลกรัมต่อน้ำ 100 ลิตร โดยแช่มูลสัตว์ทิ้งไว้ 1-2 สัปดาห์เพื่อลดความร้อนและก๊าซที่อาจเป็นอันตรายก่อนนำน้ำหมักไปใช้ และแหนเป็ดจะโตไวต้องเลี้ยงในน้ำนิ่งเท่านั้น
3. การเริ่มต้นเพาะแหนเป็ด ให้ตักแหนเป็ดโรยให้กระจายตัวประมาณ 50% ของพื้นที่ผิวน้ำ ไม่ควรใส่แน่นจนเกินไปเพื่อให้มีที่ว่างสำหรับการขยายพันธุ์  เมื่อแหนขึ้นเต็มผิวน้ำ ซึ่งใช้เวลาประมาณ 7 วัน ก็ให้ตักออกครึ่งหนึ่งนำไปใช้ประโยชน์ วิธีนี้จะช่วยกระตุ้นให้แหนที่เหลือขยายพันธุ์ต่อได้เร็วขึ้น และเติมปุ๋ยโดยการเติมน้ำหมักมูลสัตว์สัปดาห์ละครั้งเพื่อให้มีสารอาหารเพียงพอให้แหนเป็ดขยายตัวต่อไป

เคล็ดลับทำให้แหนเป็ดโตไว  ให้หมั่นช้อนเศษใบไม้หรือแมลงที่ตายในบ่อออกเพื่อไม่ให้น้ำเน่าเสีย 

สนใจแลกเปลี่ยนเรียนรู้การเกษตรแบบเน้นพึ่งตนเอง เน้นการสร้างความมั่นคงทางอาหาร รวมถึงการสร้างรายได้เสริมหลากหลายรูปแบบในที่ดินแปลงเล็ก รวมถึงการวางแผนเกษียณจากงานประจำให้พออยู่พอกินจนถึงวันสุดท้ายของชีวิตโดยไม่ต้องเป็นภาระของใคร แวะไปคุยกับเราได้ที่อาร์เคเอฟาร์ม อยู่ที่ อ.ท่าชนะ จ.สุราษฎร์ธานี โทร. 0846259929